DünyaDoların küresel anlamda güçlenmesi ne anlama geliyor?

2022-09-27 11:09

Dolar tüm para birimleri karşıısnda yükseliyor

Dolar önemli tüm para birimleri karşısında yükselişini sürdürüyor. Fed'in agresif faiz artış döngüsüyle dolar bu sene birçok para birimi karşısında değer kazandı. Yuan, sterlin, euro dolar karşısında büyük değer kaybeden para birimleri arasında. Dolar endeksi yıl başından bu yana yüzde 19 yükselirken ABD Borsaları yüzde 23 geriledi.

Euro, Dolar, Yuan dolar karşısında değer kaybediyor

Euro, dolar karşısında 2002'den beri en düşük seviyeye, sterlin de tarihi düşük seviyeye geriledi. Çin Merkez Bankası yuanın 2008 finans krizinden bu yana en düşük seviyeye gerilemesine karşı adım olarak yuana karşı pozisyon almanın maliyetini artırdı. PBOC, bankaların müşterilerine vadeli döviz satışlarına karşı yüzde 20 zorunlu karşılık uygulayacak. Bu hamleye karşın offshore yuan dolara karşı yüzde 0,4 geriliyor.

Sterlin dolar karşısında tüm zamanların en düşük seviyesine inip euro ve diğer para birimleri karşısında değer kaybederken devlet tahvili getirileri de yeni hükümetin vergi kesintileri ve enerji sübvansiyonu planlarına ilişkin sarsıcı bir kararla yükseldi. İngiltere Merkez Bankasının (BoE), hükümetin hamlelerine tepki vermeden önce Kasım ayına kadar bekleyeceğini söylemesinin üzerinden sadece günler geçmişken acil bir faiz artırımı yapabileceği spekülasyonu üzerine sterlin, toparlanmadan önce 1.0384 dolara kadar düştü.

Morgan Stanley kriz uyarısında bulundu

Dolar karşısında en çok değer kaybeden para birimleri ise Brezilya reali ve Şili pesosu oldu. Türk Lirası ise değer kaybeden 31 para birimi arasında sadece 3'üncü sırada yer aldı. Doların değer kazanması olumlu gibi görünse de aslında bir krizin gelişinin en büyük belirtisi. Morgan Stanley ABD Kıdemli Stratejisti Michael Wilson paylaştığı bir notta 2008 küresel finansal kriz, 2021 borç krizi ve 2000'de teknoloji hisselerindeki 'dot-com balonu'na atıfta bulunarak "Tarihsel olarak bakıldığında dolardaki yükseliş genelde ekonomik/finansal krizlerle sonuçlanır." değerlendirmesini yaptı.

Dolardaki yükseliş ABD'li şirketlerin uluslararası satışlarını sekteye uğratırken Morgan Stanley dolar endeksindeki her yüzde 1'lik değişimin kârlılıklara yüzde 0,5 olumsuz etkisi olduğunu öngördü. Wilson, S&P 500'de son çeyrek bilançolarının dolardaki güçlenme, artan girdi maliyetleri gibi etkilerle yaklaşık yüzde 10 düşebileceğini belirtti.